نقش تغذیه مادر شیرده در سلامت کودک و مادر
- لیدا خواجه دهی
- بدون نظر
تغذیه مادر شیرده یکی از مهمترین عوامل در رشد جسمی، افزایش وزن، تقویت سیستم ایمنی و حتی بهبود بسیاری از مشکلات شایع نوزادان از سرماخوردگی کودک گرفته تا مشکلاتی مانند کولیک، رفلاکس، اسهال و… است. شیر مادر به عنوان کاملترین و مغذیترین منبع غذایی نوزاد، به طور مستقیم از رژیم غذایی مادر تأثیر میپذیرد و کوچکترین کمبود یا افراط در تغذیه مادر میتواند کیفیت شیر را تحت تأثیر قرار دهد.
با مطالعه این مقاله، اطلاعات مفیدی درباره تغذیه مادر شیرده و تأثیر آن بر سلامت نوزاد و مادر به دست خواهید آورد.
اهمیت تغذیه مادر شیرده
اگر شما هم جزو مادرانی هستید که خودتان به نوزادتان شیر میدهید و برایتان سوال است که «رژیم غذایی مادر شیرده چگونه باید باشد؟ آیا غذایی که مادر میخورد بر وزن و قد نوزاد نیز تاثیر دارد؟ و غذاهای مصرفی توسط مادر چه تأثیری در بهبود بیماریهای کودک دارند؟» این مقاله میتواند به شما در پاسخ سوالها کمک کند.
همانطور که گفته شد تغذیه مادر شیرده بسیار مهم است، زیرا غذاهایی که مادر مصرف میکند تأثیر مستقیم بر کیفیت و مقدار شیر تولیدی و در نتیجه رشد و سلامت نوزاد دارد.
رژیم غذایی مادران شیرده باید ترکیب متنوعی از گروههای زیر باشد:
- میوهها
- سبزیجات
- غلات کامل
- ماهی
- گوشت سفید
- محصولات لبنی سالم
- منابع پروتئینی متنوع
این امر کمک میکند تا مادران، مواد غذایی مورد نیاز برای تأمین تمامی ویتامینها و مواد مغذی مورد نیاز بدن خود و نوزاد را دریافت کنند.
همچنین باید به مصرف مواد غذایی غنی از آهن، کلسیم، اسیدهای چرب امگا-3 توجه ویژه داشته باشند، چرا که در صورت کمبود این مواد، غدههای شیری از ذخیرهی بدن مادر استفاده کرده و موجب بیماری یا ضعف و ناتوانی مادر در آینده خواهد شد.
همانطور که میدانیم، شیر دادن به نوزاد برای او بسیار مفید است و این در حالی است که برای مادر هم خالی از فایده نیست، چرا که موجب تقویت ارتباط مادر و کودک میشود، همچنین باعث کاهش خطر ابتلا به بیماریهای مزمن در مادر مانند دیابت، چاقی، بیماریهای قلبی و سرطان پستان و تخمدان در آینده خواهد شد.
بیشتر بخوانید: صفر تا 100 معرفی بالش شیردهی نوزادی
لیست غذاهایی که مادر شیرده باید بخورد
- پروتئینهای باارزش
- میوهها و سبزیجات تازه
- غلات کامل و سبوسدار
- چربیهای سالم
- مصرف کافی آب
خوراکیهای غیرمجاز و محدود در دوران شیردهی
- نوشیدنیهای گازدار و کافئیندار
- غذاهای تند، سرخکردنی و پرچرب
- شیرینیهای صنعتی
- مواد غذایی حساسیتزا
- ماهیهای با احتمال جیوه بالا
- جعفری
- الکل
تغذیه مادر شیرده در ماه اول
تغذیه مادر شیرده در ماه اول باید ساده، مقوی و کمتحریک باشد، زیرا دستگاه گوارش نوزاد هنوز بسیار حساس است.
در این دوره، مصرف غذاهای سبک، سوپها، میوههای پخته، سبزیجات بخارپز و پرهیز از غذاهای تند و چرب توصیه میشود تا از بروز کولیک، رفلاکس و اسهال پیشگیری شود.
فواید شیر و تغذیه مناسب مادر روی نوزاد
شیردهی مادر به نوزاد، علاوه بر فوایدی که برای مادر و رشد قد و وزن نوزاد دارد، به آرامش نوزاد کمک کرده و در کاهش و درمان برخی بیماریهای شایع دوران نوزادی نیز نقش دارد. در ادامه به چند نمونه از این موارد اشاره میکنیم.
افزایش وزن نوزاد
غذایی که مادر شیرده میخورد در افزایش وزن نوزاد بسیار موثر است. برای وزنگیری مناسب نوزاد، مادر باید کالری بیشتری دریافت کند تا هم مقدار شیر بیشتری داشته باشد و هم کالری مورد نیاز کودک را تأمین کند.
افزایش مصرف غذاهای پرکالری مانند غلات، ماهی، گوشت، حبوبات و محصولات لبنی میتواند کمککننده باشد.
همچنین مصرف مواد غذایی غنی از پروتئین برای رشد عضلات نوزادان بسیار موثر است.
شما میتوانید با قرار دادن غذاهای سرشار از چربیهای سالم مانند چربیهای گیاهی (روغن زیتون و …) و اسید چرب امگا-3 (ماهی چرب، هلو، بادام و کره بادام زمینی) و ویتامینهای مختلف در رژیم غذایی خود به رشد و افزایش وزن نوزاد کمک کنید.
رعایت اصول تغذیه مادر شیرده برای افزایش وزن نوزاد باعث میشود شیر تولیدی از نظر کالری و چربی در سطح مناسبی قرار بگیرد.
بیشتر بخوانید: سیر تا پیاز از شیر گرفتن نوزاد به همراه معرفی 2 روش
افزایش قد نوزاد
تغذیه مناسب مادر شیرده، از عوامل مؤثر بر افزایش قد و رشد مطلوب کودک است.
نوزاد برای رشد استخوانها و افزایش استحکام استخوانی به کلسیم کافی نیاز دارد که از طریق شیر مادر فراهم میشود. تغذیه مادر شیرده برای افزایش قد نوزاد باید شامل مواد غذایی غنی از کلسیم باشد مانند:
- شیر و محصولات لبنی
- سبزیجات سبز
- ماهی
- تخم مرغ
- غلات کامل
مادر باید این مواد را در رژیم غذایی خود قرار دهد تا شیری غنی و سرشار از کلسیم برای افزایش قد نوزاد داشته باشد.
کلسیم، پروتئینها، اسید فولیک، ویتامین D، ویتامین C، ویتامین A، روی و آهن برای رشد استخوانها و بافتهای نوزاد بسیار مهم هستند. پس مصرف غذاهای دارای این مواد میتواند بسیار کمککننده باشد.
کاهش علائم کولیک نوزاد با تغذیه مناسب مادر شیرده
بیشتر نوزادان از همان هفتههای اول تولد، دچار کولیک یا دلپیچه میشوند که گاهی شدت گرفته و موجب از بین رفتن آرامش نوزاد و خانواده خواهد شد.
نوع تغذیه مادر شیرده برای کولیک نوزاد مهم است و میتواند در کاهش علائم آن بسیار موثر باشد.
برخی از مواد غذایی میتوانند علائم کولیک را تشدید کنند، بنابراین باید مصرف آنها را در دوران شیردهی محدود کنید. این مواد عبارتند از:
- سیر
- پیاز
- فلفل قرمز
- گوجه فرنگی
- شکلات
- قهوه
- مرکبات
- محصولات لبنی
شما میتوانید با رعایت یک رژیم غذایی سالم، و مصرف مواد غذایی آرامشبخش مانند نعناع، زنجبیل و چای آویشن به کاهش علائم کولیک در نوزاد خود کمک کنید.
کاهش رفلاکس در نوزادان
رفلاکس یکی از مشکلات شایع میان نوزادان تازه به دنیا آمده است. تغذیه مادر شیرده برای کاهش دفعات رفلاکس نوزاد میتواند موثر باشد. در ادامه، برخی از نکات مهم درباره تغذیه مادر شیرده برای نوزاد رفلاکسی را بررسی خواهیم کرد.
در دوران شیردهی، مادر باید از مصرف غذاهای چرب و سنگین خودداری کند، زیرا این نوع غذاها میتوانند علائم رفلاکس را تشدید کنند.
برخی از غذاها موجب تحریک و برگشت شیر از معده نوزاد میشوند پس باید در مصرف آنها دقت کنید. مواردی مانند:
- قهوه
- شکلات
- کافئین
- مایعات گازدار
همچنین از مصرف غذاهای اسیدی و تند بپرهیزید و سعی کنید غذا را در وعدههای کوچک و منظم در تعداد بیشتر مصرف کنید. مصرف آب و آبمیوه طبیعی نیز میتواند به کاهش علائم رفلاکس نوزاد کمک کند.
ارتباط خواب نوزاد و تغذیه مادر شیرده
از آنجا که شیر مادر حاوی تمامی مواد غذایی مورد نیاز نوزاد است و باعث ایجاد حالت سیری و رضایت در نوزاد میشود، اهمیت تغذیه مادر شیرده برای خواب نوزاد بسیار مشهود است.
توجه به اصول تغذیه مادر شیرده برای خواب نوزاد نقش مهمی در تنظیم ریتم خواب و کاهش بیقراریهای شبانه کودک دارد.
برای اینکه نوزادتان به خوبی بخوابد، باید رژیم غذایی سالم و متنوعی از میوه، سبزیجات، غلات کامل، پروتئین و لبنیات داشته باشید.
برای اینکه خواباندن نوزاد برایتان راحت باشد، مصرف مواد محرک مانند قهوه و کافئین را کاهش دهید و با استراحت کافی در طول روز، استرس را از خود دور کنید. هرچه مادر در آرامش باشد، کودک خواب بهتری خواهد داشت.
کاهش شدت اسهال نوزاد با شیر مادر
بسیاری از مادران میپرسند برای درمان اسهال نوزاد مادر چه بخورد تا بتواند از طریق شیر، به بهبود سریعتر کودک کمک کند. تغذیه مادر شیرده برای اسهال نوزاد نیز موثر است.
شیر مادر حاوی مواد غذایی ضروری و آنتیبادیهایی است که به نوزاد کمک میکند با عفونت مبارزه کند و بهبود یابد. پس در زمان اسهال نوزاد به شیردهی ادامه دهید.
در اثر اسهال ممکن است نوزاد آب بدن خود را از دست بدهد؛ بنابراین با مصرف مایعات بیشتر، آب بدن کودک را با شیر خود تامین کنید.
همچنین برای بهبود سریعتر، از مصرف غذاهای چرب، تند و سنگین پرهیز کنید و از غذاهای سبک و قابل هضم مانند سوپها، میوهها و سبزیجات بیشتر استفاده کنید.
بیشتر بخوانید: یبوست نوزاد | دلایل و درمانهای خانگی یبوست کودک
نقش شیر مادر در درمان زردی نوزاد
اکثر نوزادان پس از تولد دچار زردی میشوند که معمولاً چند هفته ادامه دارد. تغذیه مادر شیرده به درمان زردی نوزاد کمک میکند. با رعایت نکات زیر مادر میتواند در درمان و کاهش زردی نوزاد نقش مهمی داشته باشد.
- ادامه شیردهی
- رژیم غذایی سالم
- مصرف مایعات کافی
- مصرف مواد غذایی غنی از آنتیاکسیدانها
- مشاوره با پزشک
توجه کنید که هر نوزادی ممکن است به طور متفاوت به تغذیه مادر شیرده واکنش نشان دهد. در صورتی که زردی نوزاد شما بهبود نیافت یا بدتر شد، در اسرع وقت به پزشک مراجعه کنید.
سخن آخر
برای مادرانی که خود به نوزادشان شیر میدهند، بسیار مهم است که رژیم غذایی مناسبی داشته باشند تا هم مواد مغذی برای خود و هم کودک دلبندشان را تأمین کنند. اما فراموش نکنید در کنار تغذیه مناسب، باید استراحت کامل هم داشته باشید تا سلامت روحی و جسمی خود و نوزادتان را حفظ کنید.
اگر در دوران شیردهی به نوزاد خود هستید و فرصت خرید حضوری ندارید، میتوانید با خیال راحت از سایت کارترزلند متنوعترین لباسهای برند کارترز اصل و سایر لوازم مورد نیاز نوزاد را به صورت آنلاین خریداری نمایید.
سوالات متداول
برای کاهش رفلاکس نوزاد، مادر چه چیزهایی را نباید مصرف کند؟
قهوه، شکلات، مواد کافئیندار، مواد محرک، مایعات گازدار و غذاهای تند
ویتامینهای مورد نیاز برای افزایش قد نوزاد کدامند؟
ویتامین D، ویتامین C، ویتامین A
تغذیه مادر هنگام اسهال نوزاد چگونه باید باشد؟
از مصرف غذاهای چرب، تند و سنگین پرهیز کند و از غذاهای سبک و قابل هضم مانند سوپها، میوهها و سبزیجات بیشتر استفاده کند.
- زیر دکمه نوزادی چیست؟ راهنمای کامل خرید و نحوه پوشیدن
- دلایل گریه نوزاد | ترفندهای آرام کردن سریع کودک
- اهمیت کنترل تب نوزاد
- 7 دلیل سکسکه نوزاد | درمان سکسکه زیاد نوزادان
آیا برای سلامتی خود و رفع مشکلات نوزادتان، به تغذیه خود در دوران شیردهی توجه میکنید؟ به نظر شما تغذیه مادر شیرده گونه باید باشد؟ تجربیات خود را با ما و سایر دوستان به اشتراک بگذارید.
- آنچه در این مقاله میخوانیم
قیمت اصلی: ۴,۲۵۰,۰۰۰ تومان بود.۳,۲۵۰,۰۰۰ تومانقیمت فعلی: ۳,۲۵۰,۰۰۰ تومان.
- ارسال دیدگاه
